چرا سرعت اینترنت من کمتر از چیزی است که خریداری کرده‌ام؟
احتمالاً برای شما هم پیش آمده که سرویس اینترنتی با سرعت مشخصی خریداری کنید، اما هنگام تست سرعت، عددی کمتر از انتظار ببینید. مثلاً سرویس ۱۰۰ مگابیت بر ثانیه داشته باشید، اما نتیجه تست ۷۰ یا ۸۰ مگابیت باشد.
آیا این یعنی اینترنت شما مشکل دارد؟ نه لزوماً. عوامل متعددی می‌توانند باعث شوند سرعت واقعی با سرعت اسمی سرویس فاصله داشته باشد. در این مقاله، مهم‌ترین دلایل این تفاوت را بررسی می‌کنیم و نشان می‌دهیم چطور سرعت اینترنت خود را به‌درستی ارزیابی کنید.
مگابیت با مگابایت فرق دارد
یکی از رایج‌ترین دلایل سردرگمی، تفاوت مگابیت (Mb) و مگابایت (MB) است. شرکت‌های اینترنت معمولاً سرعت را با مگابیت بر ثانیه (Mbps) اعلام می‌کنند، اما بسیاری از برنامه‌های دانلود سرعت را با مگابایت بر ثانیه (MB/s) نشان می‌دهند.
هر ۱ بایت برابر ۸ بیت است. بنابراین سرعت ۸۰ مگابیت بر ثانیه در شرایط ایده‌آل معادل حدود ۱۰ مگابایت بر ثانیه است. پس اگر هنگام دانلود سرعتی نزدیک به ۱۰ مگابایت بر ثانیه می‌بینید، این لزوماً به معنی پایین بودن سرعت اینترنت نیست.
توجه کنید که حروف کوچک و بزرگ در واحدها اهمیت دارند: Mb به مگابیت و MB به مگابایت اشاره می‌کند.
Wi-Fi نیز می‌تواند سرعت را کاهش دهد
اگر از Wi-Fi استفاده می‌کنید، عوامل متعددی می‌توانند سرعت دریافتی را محدود کنند:
- فاصله از مودم و موانع فیزیکی: دیوارهای ضخیم و طبقات، سیگنال را ضعیف می‌کنند.
- تداخل امواج: شبکه‌های بی‌سیم اطراف و دستگاه‌هایی مثل بلوتوث می‌توانند تداخل ایجاد کنند.
- باند فرکانسی: باند ۲٫۴ گیگاهرتز پوشش بیشتری دارد اما معمولاً شلوغ‌تر و کندتر است؛ باند ۵ گیگاهرتز سریع‌تر است اما برد کمتری دارد.
- استاندارد Wi-Fi دستگاه: دستگاه‌های قدیمی‌تر ممکن است از استانداردهای جدید Wi-Fi پشتیبانی نکنند و سرعت کمتری دریافت کنند.
برای بررسی این موضوع، اگر امکان دارد دستگاه را با کابل شبکه (Ethernet) مستقیماً به مودم یا روتر وصل کنید و دوباره تست بگیرید. اگر سرعت بهتر شد، Wi-Fi احتمالاً یکی از عوامل محدودکننده بوده است.
اتصال کابلی بالاترین سرعت را ارائه می‌دهد و مشکلات ناشی از Wi-Fi را حذف می‌کند.
دستگاه‌های متصل دیگر را فراموش نکنید
وقتی چند گوشی، کامپیوتر یا تلویزیون هم‌زمان از اینترنت استفاده می‌کنند، پهنای باند بین فعالیت‌های مختلف تقسیم می‌شود.
دانلود فایل‌های بزرگ، پخش ویدئو، پشتیبان‌گیری ابری و به‌روزرسانی سیستم‌عامل می‌توانند بخش زیادی از پهنای باند را مصرف کنند. حتی یک گوشی که در پس‌زمینه در حال به‌روزرسانی است می‌تواند روی نتیجه تست اثر بگذارد.
VPN و برخی افزونه‌های مرورگر نیز می‌توانند سرعت را کاهش دهند.
شلوغی شبکه در ساعات اوج مصرف
در ساعات اوج مصرف (معمولاً عصر و شب)، تعداد زیادی از مشترکان هم‌زمان از یک بخش از شبکه استفاده می‌کنند. این وضعیت می‌تواند سرعت دانلود را کاهش دهد، تأخیر را بالا ببرد و باعث نوسان تست سرعت شود.
اگر افت سرعت بیشتر در عصر یا شب رخ می‌دهد اما صبح‌ها سرعت بهتر است، این الگو می‌تواند نشانه ازدحام در شبکه اپراتور باشد.
در این حالت، انجام تست در چند ساعت مختلف و مقایسه نتایج کمک می‌کند الگوی ازدحام را تشخیص دهید.
محدودیت مودم و روتر
مودم یا روتر قدیمی می‌تواند گلوگاه شبکه شما باشد. پردازنده ضعیف، پورت شبکه کم‌سرعت، firmware قدیمی یا تنظیمات نادرست می‌توانند مانع رسیدن به سرعت کامل طرح شوند.
روترهای قدیمی‌تر از ۵ سال ممکن است از استانداردهای جدید Wi-Fi یا ظرفیت بالای فیبر نوری پشتیبانی نکنند.
همیشه مشکل از اینترنت شما نیست: سرور مقصد و مسیر ارتباطی هم مؤثر است
سرعت دانلود فقط به اتصال شما بستگی ندارد. سرور مقصد و مسیر ارتباطی بین شما و سرور نیز می‌توانند محدودیت ایجاد کنند.
عواملی مانند فاصله جغرافیایی، تراکم مسیرهای بین‌المللی، ظرفیت سرور و از دست رفتن بسته‌های داده می‌توانند سرعت را کاهش دهند.
به همین دلیل ممکن است دانلود از یک سایت سریع باشد، اما از سایت دیگری در همان زمان سرعت کمتری داشته باشد.
اگر تست سرعت با سرور نزدیک خوب است اما دانلود از یک سایت خاص کند است، احتمالاً محدودیت از سمت همان سرور است.
چطور سرعت را درست بررسی کنیم؟
برای تست دقیق‌تر، این مراحل را دنبال کنید:
- فعالیت‌های پرمصرف شبکه را متوقف کنید: استریم و دانلود را متوقف کنید.
- دستگاه‌های اضافی را تا حد امکان قطع کنید.
- با کابل شبکه تست بگیرید: دستگاه را با کابل Ethernet به مودم یا روتر وصل کنید تا Wi-Fi به‌عنوان متغیر حذف شود.
- تست سرعت را چند بار و در زمان‌های مختلف انجام دهید: صبح، عصر و شب تست بگیرید تا الگوی افت سرعت مشخص شود.
- نتیجه چند تست را با هم مقایسه کنید.
- در هنگام تست از VPN استفاده نکنید: چون VPN می‌تواند سرعت را کاهش دهد و نتیجه غیرواقعی نشان دهد.
چه زمانی با ارائه‌دهنده اینترنت تماس بگیریم؟
اگر پس از انجام تست‌های کابلی متعدد و در زمان‌های مختلف، سرعت همچنان به‌طور مداوم و قابل‌توجهی کمتر از سرعت اسمی طرح بود، احتمالاً مشکل از سمت اپراتور یا خط ارتباطی است.
در این حالت با پشتیبانی تماس بگیرید و نتایج تست‌های خود را ارائه دهید.
در نهایت، کمتر بودن سرعت واقعی از عدد نوشته‌شده روی سرویس، لزوماً به معنی خراب بودن اینترنت نیست. تفاوت واحدها (مگابیت و مگابایت)، Wi-Fi، تعداد دستگاه‌ها، شلوغی شبکه، محدودیت مودم و روتر، سرور مقصد و مسیر ارتباطی همگی می‌توانند روی سرعت تأثیر بگذارند.
